Beheerder van manuscriptversies
Wil het manuscript, eerdere versies en eventuele scans als terughaalbare bestanden bewaren. Breng daarom eerst de omvang en opslaglocaties in kaart, zoals ook het Netwerk Digitaal Erfgoed adviseert.
Een draagbare HDD past bij een manuscriptback-up die vooral op een vaste plek staat en waarvoor capaciteit vooropstaat; een SSD is een praktische optie als u de kopie vaak tussen computers vervoert. Kies pas nadat u de bestanden en versies hebt geïnventariseerd en hebt gecontroleerd of de schijf met de archiefcomputers werkt. Bewaar daarnaast een afzonderlijke back-up en test of u uw bestanden kunt terugzetten.
Wil het manuscript, eerdere versies en eventuele scans als terughaalbare bestanden bewaren. Breng daarom eerst de omvang en opslaglocaties in kaart, zoals ook het Netwerk Digitaal Erfgoed adviseert.
Neemt een kopie mee tussen archiefcomputers en let op passende kabels, een bruikbare bestandsindeling en zorgvuldig vervoer.
Als het manuscript persoonsgegevens bevat, moet de organisatie passende beveiligingsmaatregelen bepalen. De Autoriteit Persoonsgegevens benadrukt dat die maatregelen bij de risico’s moeten passen.
Kies wanneer: de kopie meestal op één plek blijft en u opslagruimte belangrijk vindt. Inventariseer eerst de collectie en versies die u wilt bewaren.
Houd rekening met: de Consumentenbond beschreef in juli 2022 dat een HDD kwetsbaarder is voor schokken dan een SSD. Controleer ook de aansluiting en bestandsindeling van de exacte variant.
Kies wanneer: u de back-up geregeld meeneemt of bestanden tussen archiefcomputers overdraagt. Aansluitkabels kunnen daarbij van pas komen, mits ze bij de beschikbare poorten passen.
Houd rekening met: opgegeven overdrachtssnelheden zeggen niet op zichzelf hoe snel de kopie op uw computer verloopt. Een SSD vervangt evenmin een afzonderlijke back-up of een herstelcontrole.
| Aandachtspunt | Wat controleert u? | Voor wie is dit vooral relevant? |
|---|---|---|
| Herstelbare versies | Bepaal welke versies en bestanden u wilt bewaren, waar de andere kopie komt en hoe u een herstelproef uitvoert. | Wie vooral wil voorkomen dat een eerdere manuscriptversie verloren gaat, brengt de kopieën en herstelstappen vooraf in kaart. Ongeveer 31% van de consumenten zet herstelbaarheid op de eerste plaats. |
| Ruimte voor het archief | Meet de mappen, scans en versies en vergelijk de totale omvang met de capaciteit van de exacte schijfvariant. | Wie ook scans en oudere versies wil bewaren, wil weten of die samen op de schijf passen. Ongeveer 25% van de consumenten stelt archiefruimte voorop. |
| Computers en vervoer | Controleer per computer de USB-poort, kabel en bestandsindeling; controleer die voordat u formatteert. | Als u tussen archieflocaties overdraagt, wilt u de schijf op de beschikbare computers kunnen aansluiten en uitlezen. Ongeveer 25% van de consumenten geeft overdraagbaarheid en vervoer prioriteit. |
| Toegang tot vertrouwelijke bestanden | Stel vast of bestanden persoonsgegevens bevatten, wie toegang krijgt en hoe wachtwoorden en herstel worden beheerd. | Wanneer manuscripten persoonsgegevens bevatten, wilt u dat toegang en beveiliging passen bij de risico’s en bij de afspraken binnen de organisatie. Ongeveer 19% van de consumenten maakt toegangsbeheer de eerste zorg. |
Als de externe schijf tegelijk met de werkbestanden verloren gaat, kan ook de kopie weg zijn. Een geslaagde kopieeractie bewijst bovendien niet dat de juiste versie later terug te halen is.
Leg vast waar de andere kopie staat en probeer belangrijke manuscriptbestanden terug te zetten.
Een interfacewaarde is niet hetzelfde als de daadwerkelijke kopieersnelheid. Ook de inhoud van het archief en de poorten van de gebruikte computers spelen mee.
Meet de bestanden, controleer de exacte variant en kijk of de kabels en poorten bij uw computers passen.
De onderzochte Toshiba Canvio Basics is volgens Toshiba voor Windows als NTFS ingericht en moet voor Mac-gebruik opnieuw worden geformatteerd. Apple waarschuwt ook dat het configureren van een schijf voor Time Machine om wissen kan vragen.
Controleer eerst de bestandsindeling en maak een afzonderlijke kopie van alles wat u wilt bewaren voordat u formatteert.
De Canvio Basics en Canvio Ready zijn draagbare HDD-lijnen voor lokale bestandskopieën; de Canvio Flex is bedoeld voor gebruik met verschillende apparaattypen.
De Portable SSD T7 is een draagbare SSD-lijn voor kopiëren en meenemen tussen geschikte apparaten.
Expansion Portable omvat draagbare HDD-varianten.
De X9 Pro is een draagbare SSD-lijn; Crucial documenteert onder meer de variant CT1000X9PROSSD9 van 1 TB.
Deze selectie omvat draagbare HDD’s en SSD’s voor lokale manuscriptback-ups. Vergelijk de opgegeven capaciteit met uw archief en controleer de aansluitingen en bestandsindeling voor de computers die u gebruikt.
Geen afbeelding beschikbaar
Een draagbare SSD voor een manuscriptkopie die binnen de vermelde opslagruimte past.
2 TB opslag. De productinformatie vermeldt USB-C-naar-C- en USB-C-naar-A-kabels.
Geen afbeelding beschikbaar
Een draagbare SSD voor een manuscriptkopie die binnen de vermelde opslagruimte past.
1 TB opslag. De productinformatie vermeldt USB-C-naar-C- en USB-C-naar-A-kabels en AES-256-wachtwoordbeveiliging.
Geen afbeelding beschikbaar
Een draagbare HDD voor een manuscriptarchief waarvan de bestanden en gewenste versies binnen de capaciteit passen.
5 TB opslag, USB-C, exFAT en wachtwoordbeveiliging met AES-256-hardwareversleuteling volgens de productinformatie. De Consumentenbond beschreef in juli 2022 dat een HDD kwetsbaarder is voor schokken dan een SSD; houd daar rekening mee bij vervoer.
Geen afbeelding beschikbaar
Een draagbare HDD voor een manuscriptarchief waarvan de bestanden en gewenste versies binnen de capaciteit passen.
4 TB opslag, USB-C, exFAT en wachtwoordbeveiliging met AES-256-hardwareversleuteling volgens de productinformatie. De Consumentenbond beschreef in juli 2022 dat een HDD kwetsbaarder is voor schokken dan een SSD; houd daar rekening mee bij vervoer.
Geen afbeelding beschikbaar
Een draagbare HDD voor een manuscriptarchief waarvan de bestanden en gewenste versies binnen de capaciteit passen.
4 TB opslag, USB-voeding en Micro-USB B-aansluiting. Voor macOS vermeldt de productinformatie dat opnieuw formatteren nodig is; maak vooraf een afzonderlijke kopie van aanwezige gegevens. De Consumentenbond beschreef in juli 2022 dat een HDD kwetsbaarder is voor schokken dan een SSD; houd daar rekening mee bij vervoer.
Gebruik één externe schijf niet als enige reservekopie. Het Nationaal Cyber Security Centrum adviseert voor belangrijke gegevens meerdere versies, verschillende media en een kopie op een andere locatie. Controleer ook of u de juiste manuscriptbestanden werkelijk kunt terughalen; dit is back-upadvies, geen wettelijke minimumspecificatie voor een schijf.
Breng eerst de manuscriptbestanden, scans, formaten, huidige omvang en gewenste versies in kaart en vergelijk die met de capaciteit van de exacte schijfvariant. Voor een volledige Time Machine-back-up op een Mac adviseert Apple een schijf met minstens tweemaal de opslagcapaciteit van de Mac; dat advies is niet zonder meer een minimum voor alleen een manuscriptmap.
Dat hangt af van de schijf en de werkwijze. Toshiba vermeldt bijvoorbeeld dat de onderzochte Canvio Basics voor Windows als NTFS is ingericht en voor Mac opnieuw geformatteerd moet worden; de onderzochte Samsung T7 van 1 TB wordt geleverd met USB-C-naar-C- en USB-C-naar-A-kabels. Controleer de bestandsindeling en poorten en bewaar bestaande gegevens elders voordat u formatteert.
De Autoriteit Persoonsgegevens noemt geen uniforme productspecificatie voor elk manuscript. Als de organisatie persoonsgegevens verwerkt, moet zij beveiligingsmaatregelen bepalen die bij de risico’s passen. Beoordeel daarom welke toegang en eventuele versleuteling nodig zijn; een wachtwoordfunctie van een SSD vervangt die beoordeling niet.
Volgens de Autoriteit Persoonsgegevens bevat de AVG geen algemene concrete bewaartermijn voor persoonsgegevens. Organisaties mogen persoonsgegevens niet langer bewaren dan noodzakelijk en moeten de passende termijn voor hun situatie bepalen. Dit geldt wanneer de bewaarde bestanden persoonsgegevens bevatten; er volgt geen algemene bewaartermijn voor alle manuscripten uit.