Voor wie is deze keuze relevant?

Bezoeker met coeliakie

Wil vóór het eten kunnen nagaan of een broodje glutenvrij is en hoe het is bereid. De Nederlandse Coeliakie Vereniging wijst erop dat ook kruisbesmetting met gluten gevolgen kan hebben voor mensen met coeliakie.

Koper die op vezels let

Zoekt naast een expliciet glutenvrij product inzicht in de ingrediënten en de hoeveelheid vezels per 100 g. Een donkere kleur of de naam ‘meerzaden’ beantwoordt die vragen niet.

Bezoeker die vooraf iets wil meenemen

Regelt liever thuis een verpakt broodje of bakt vooraf brood, zodat de keuze niet afhangt van het aanbod bij een kraam. Ook thuis blijft schoon en apart bakgereedschap van belang.

Waar let je op bij het kiezen?

Begin bij de glutenvrije aanduiding en de bereiding. Kijk vervolgens of het brood ook past bij je wensen voor ingrediënten en vezels.

Aandachtspunt Controle bij aankoop Voor wie vooral relevant
Glutenvrije aanduiding Zoek expliciet naar ‘glutenvrij’ op de verpakking en lees ook de informatie over andere allergenen. Leid geschiktheid niet af uit maïs, kleur of zaden. Als ik voor iemand met coeliakie brood meeneem, wil ik eerst een duidelijke glutenvrije aanduiding zien. Voor ongeveer 42% van de consumenten staat die productclaim voorop.
Kruisbesmetting bij een kraam Vraag vóór aankoop naar de allergeneninformatie en hoe brood en beleg worden bewaard en bereid, waaronder het gebruik van messen, tangen en snijplanken. Bij een vers belegd broodje wil ik weten of het niet met kruimels of gedeeld gereedschap in contact komt. Het voorkomen van kruisbesmetting is voor ongeveer 33% van de consumenten de eerste zorg.
Vezels en volkorenstatus Vergelijk de ingrediënten en vezels per 100 g; controleer een eventuele volkorenvermelding afzonderlijk. Vraag bij brood van een bakker desgewenst welk zout is gebruikt. Wanneer de glutenvrije keuze vaststaat, wil ik weten hoe het brood qua vezels aansluit bij wat ik gewoonlijk eet. Voor ongeveer 25% van de consumenten heeft die voedingsinformatie de hoogste prioriteit.

Veelgemaakte vergissingen

  • Een donker of meerzadenbroodje voor glutenvrij aanzien

    Kleur, zaden en maïs in de naam vervangen geen glutenvrije aanduiding. De Nederlandse Coeliakie Vereniging merkt op dat maïsbrood ook tarwe kan bevatten.

    Controleer voor iemand met coeliakie de expliciete glutenvrije vermelding op het product in plaats van op het uiterlijk af te gaan.

  • Alleen naar de ingrediënten van een kraambroodje vragen

    Ook als gluten niet in het recept zitten, kan een broodje tijdens opslag, snijden of beleggen met glutenhoudende kruimels in aanraking komen.

    Vraag hoe de kraam brood en beleg gescheiden houdt en welk gereedschap wordt gebruikt. Kies bij onduidelijke antwoorden liever een verpakt alternatief.

  • Glutenvrij gelijkstellen aan volkoren

    Een glutenvrije aanduiding beschrijft niet hoeveel volkorenmeel of vezels het brood bevat. Volgens het Voedingscentrum is volkorenbrood gemaakt van 100% volkorenmeel; ‘bruin’ en ‘meerzaden’ zeggen dat op zichzelf niet.

    Vergelijk de ingrediënten en vezels per 100 g. Wil je ook weten of bakkerszout is gebruikt, kijk dan op het etiket of vraag het de bakker; volgens het Voedingscentrum zijn bakkers niet verplicht dit zout te gebruiken.

  • Op één winkel of kraam rekenen zonder vooraf te kijken

    Een genoemd assortiment vertelt niet welk brood bij jouw bezoek daadwerkelijk verkrijgbaar is of hoe een afzonderlijke kraam het bereidt.

    Controleer het aanbod vlak voor vertrek en neem zo nodig een verpakt glutenvrij alternatief mee.

Merken en assortimenten ter oriëntatie

Deze broodopties helpen je gericht naar een verpakking te zoeken; controleer bij aankoop steeds de actuele aanduiding, ingrediënten en allergenen.

AH Glutenvrij

Albert Heijn noemt binnen AH Glutenvrij onder meer meerzadenbrood, broodjes en desembrood.

  • Verschillende broodvormen bieden mogelijkheden om vooraf iets verpakt mee te nemen.
  • Controleer per verpakking de glutenvrije aanduiding en overige allergenen; de naam ‘meerzaden’ bevestigt geen volkorenstatus.

Jumbo Lekker Vrij

Jumbo noemt binnen Lekker Vrij bruin en wit glutenvrij brood van 500 g.

  • De twee broodvarianten zijn afzonderlijk op hun etiket en voedingsinformatie te vergelijken.
  • ‘Bruin’ bewijst niet dat het brood volkoren is of aansluit bij andere allergenenbehoeften.

PLUS

PLUS noemt bruin, meerzaden en wit glutenvrij brood, naast glutenvrije pistolets.

  • Er zijn zowel broden als kleinere broodjes om per verpakking te beoordelen.
  • Controleer volkorenstatus en vezels afzonderlijk; ‘bruin’ en ‘meerzaden’ geven daar geen uitsluitsel over.

ALDI

ALDI noemt glutenvrij brood en glutenvrije broodjes naast reguliere volkorenbroodjes.

  • Een afbakbroodje kan een optie zijn als je vóór vertrek thuis iets wilt bereiden.
  • Controleer per artikel of het glutenvrij is; een regulier volkorenbroodje is niet daardoor ook glutenvrij. Voorkom bij thuis afbakken contact met glutenhoudende kruimels.

Lidl

Lidl beschrijft glutenvrije mogelijkheden binnen zijn standaardassortiment.

  • De assortimentsinformatie kan een startpunt zijn om naar een verpakte optie te zoeken.
  • Reken niet zonder actuele winkelcontrole op een specifiek glutenvrij brood of op extra glutenvrije producten.

Dirk

Dirk toont in zijn productaanbod glutenvrije broodproducten van Schär, waaronder Mehrkorn, meergranenbroodjes en ciabatta.

  • Ook merkproducten bieden verpakte broodvormen om vóór een kerstmarktbezoek te bekijken.
  • Controleer de verkrijgbaarheid en de actuele verpakking van het specifieke product dat je wilt meenemen.

Broodmix om vooraf brood te bakken

Wil je vóór je kerstmarktbezoek zelf brood maken, dan kun je een glutenvrije broodmix overwegen. De bereiding thuis vraagt nog steeds aandacht voor contact met glutenhoudende producten.

Schär Bread Mix-Mix B Gluten Free, verpakking van 1 kg

Schär Bread Mix-Mix B Gluten Free, 1 kg

Deze glutenvrije broodmix is bedoeld voor wie vóór een kerstmarktbezoek zelf brood wil bakken en meenemen.

De verpakking bevat 1 kg mix. Controleer voor een vergelijking op vezels de voedingsinformatie van het bereide brood; leid een volkorenstatus niet af uit de naam van de mix. Gebruik bij het bakken schoon gereedschap en voorkom contact met glutenhoudende kruimels.

Bekijk bij Joybuy

Veelgestelde vragen

Is donker, meerzaden- of maïsbrood automatisch glutenvrij?

Nee. Volgens de Nederlandse Coeliakie Vereniging kan maïsbrood ook tarwe bevatten. Kies bij coeliakie op basis van een expliciete glutenvrije aanduiding, niet op basis van kleur of één ingrediënt.

Moet een kerstmarktkraam allergeneninformatie geven?

Ja, ook bij onverpakte levensmiddelen moet de verkoper in Nederland informatie over aanwezige allergenen beschikbaar maken, aldus de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit. Vraag bij coeliakie daarnaast hoe contact met gluten tijdens opslag en bereiding wordt voorkomen.

Is een broodje geschikt als er geen gluten in de ingrediënten zitten?

Dat staat daarmee nog niet vast. Een broodje kan bij snijden of beleggen in contact komen met glutenhoudende kruimels of gedeeld gereedschap. Vraag de verkoper naar de werkwijze en kies bij onduidelijkheid liever een verpakt glutenvrij product.

Is glutenvrij brood ook volkoren of vezelrijk?

Niet automatisch: de glutenvrije aanduiding zegt niets over het vezelgehalte of de volkorenstatus. Vergelijk de ingrediënten en vezels per 100 g. Volgens het Voedingscentrum is volkorenbrood gemaakt van 100% volkorenmeel; een bruine kleur alleen toont dat niet aan.

Bevat brood van een Nederlandse bakker altijd gejodeerd bakkerszout?

Nee. Bakkerszout bevat volgens het Voedingscentrum jodium, maar bakkers zijn niet verplicht het te gebruiken. Kijk bij verpakt brood naar de ingrediënten of vraag bij onverpakt brood welk zout is gebruikt.