Wil je speculaas op de schoolbasar als Fairtrade aanbieden, controleer dan op de verpakking van het exacte product waarop het FAIRTRADE-keurmerk betrekking heeft; een Fairtrade-merk of -winkel maakt een koek niet automatisch Fairtrade. Gaat het je vooral om Fairtrade-chocolade, dan kun je die gebruiken bij zelfgemaakte of gedecoreerde speculaas, maar presenteer de hele koek niet zonder meer als Fairtrade en regel vóór de verkoop de allergeneninformatie.
Als cacao of chocolade deel uitmaakt van het verhaal bij de kraam, wil je precies weten welk ingrediënt onder het keurmerk valt. Fairtrade International adviseert bij een keurmerk met een pijl de toelichting op de achterkant van de verpakking te lezen.
Afzonderlijk verpakte koekjes kunnen het portioneren aan een drukke kraam eenvoudiger maken. Albert Heijn vermeldt voor een verpakking Lotus Speculoos 300 koekjes die elk apart verpakt zijn; dat zegt op zichzelf niets over een Fairtrade-keurmerk.
Vraag vooraf welke allergieën, dieetwensen en afspraken over traktaties van belang zijn. Het Voedingscentrum raadt aan na te gaan of kinderen bepaalde producten niet kunnen of mogen eten; bij onverpakte verkoop vraagt ook de allergeneninformatie aandacht.
Bepaal eerst of de hele speculaas Fairtrade moet zijn, of dat aantoonbaar Fairtrade-gecertificeerde chocolade als ingrediënt voldoende is. Kies daarna een serveervorm waarvoor je de porties en allergeneninformatie kunt regelen.
Kies dit als: je koekjes zonder veel voorbereiding wilt uitdelen.
Let op: individuele verpakking bewijst geen Fairtrade-status; controleer het keurmerk van de gekozen koek.
Kies dit als: je vooral de herkomst van de gebruikte chocolade wilt kunnen onderbouwen.
Let op: zelf maken vraagt voorbereiding en een allergenenaanpak; certificering van de chocolade geldt niet vanzelf voor de hele koek.
| Aandachtspunt | Controle bij aankoop | Voor wie vooral |
|---|---|---|
| Fairtrade-status | Controleer het FAIRTRADE-keurmerk van de koek of chocolade en lees bij een pijl de toelichting over ingrediënten en inkoopmethode. | Als ik chocolade als Fairtrade wil presenteren, wil ik op de verpakking kunnen zien waarop die claim slaat. Voor ongeveer 36% van de consumenten staat aantoonbare Fairtrade-status voorop. |
| Allergenen en schoolafspraken | Lees de actuele ingrediënten- en allergeneninformatie en vraag de school welke afspraken voor de basar gelden. | Wanneer kinderen bepaalde ingrediënten moeten vermijden, wil ik vóór de verkoop weten wat ik hun kan aanbieden. Allergenen en schoolafspraken zijn voor naar schatting 29% van de consumenten de eerste zorg. |
| Uitdelen en porties | Kies tussen afzonderlijk verpakte koekjes en zelf te verdelen porties; controleer de inhoud van de verpakking. | Bij een drukke kraam wil ik koekjes kunnen uitdelen zonder ze ter plekke te portioneren. Snel serveren krijgt bij ongeveer 21% van de consumenten voorrang. |
| Hoeveelheid en verkrijgbaarheid | Controleer kort voor aankoop de verpakkingsinhoud en of het exacte product verkrijgbaar is. | Als ik tijdig voldoende porties moet regelen, wil ik weten of ik de gekozen verpakking kan krijgen. Voor naar schatting 14% van de consumenten wegen verkrijgbaarheid en hoeveelheid het zwaarst. |
Een keurmerk kan betrekking hebben op een specifiek product of ingrediënt, niet op alles wat een merk of supermarkt verkoopt. Bij samengestelde producten kan de verpakking toelichten welke ingrediënten en inkoopmethode onder de markering vallen.
Gebruik bij de kraam alleen een Fairtradeclaim die past bij het etiket van de exacte koek of de gebruikte chocolade.
De onderzochte speculoosproducten laten zien waarom beide aanduidingen niet uitwisselbaar zijn: Albert Heijn vermeldt tarwe bij AH Speculoos koeken; de productspecificatie van Lotus Speculoos vermeldt onder meer tarwe en soja.
Lees per gekozen verpakking de actuele allergeneninformatie en bespreek relevante allergieën en dieetwensen vooraf met de school.
Volgens de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit moeten aanbieders op wie de regels voor onverpakte levensmiddelen van toepassing zijn, consumenten vóór aankoop over aanwezige allergenen informeren. Voor mondelinge informatie gelden aanvullende voorwaarden.
Stem met de organisator af welke regels voor de kraam gelden. Zorg waar nodig voor schriftelijke of elektronische allergeneninformatie, of voldoe aan de voorwaarden voor mondeling informeren, waaronder een zichtbare verwijzing.
Een eerdere aanbieding of assortimentsvermelding zegt niet welk product je op de dag van aankoop kunt krijgen.
Controleer het exacte product, de verpakkingsinhoud en het keurmerk opnieuw voordat je de benodigde porties vastlegt.
Deze merken bieden aanknopingspunten voor koek of chocolade, maar hun assortiment als geheel is daarmee niet als Fairtrade-speculaas aangemerkt. Controleer steeds de verpakking van het product dat je kiest.
Een optie om te bekijken wanneer afzonderlijk verpakte speculoos het uitdelen gemakkelijker maakt.
Een plek om reguliere speculoos en afzonderlijke chocoladeproducten te vergelijken.
Chocolade om te bekijken als een aantoonbaar Fairtrade-element in een zelfgemaakte of gedecoreerde koek de bedoeling is.
Een supermarkt om naar chocolade met een passend keurmerk te kijken.
Een mogelijke plek om chocolade voor een basarproduct te zoeken.
Controleer het FAIRTRADE-keurmerk op de actuele verpakking van de chocolade. Fairtrade International geeft aan dat een pijl bij het keurmerk naar informatie op de achterkant verwijst; lees daar bij samengestelde producten welke ingrediënten en inkoopmethode van toepassing zijn.
Als de regels voor het aanbieden of verkopen van onverpakte levensmiddelen op de kraam van toepassing zijn, moet informatie over aanwezige allergenen vóór aankoop beschikbaar zijn. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit staat mondeling informeren onder voorwaarden toe: de informatie moet direct beschikbaar zijn, schriftelijk of elektronisch beschikbaar blijven voor personeel en inspecteurs, en een zichtbare mededeling moet aangeven dat klanten ernaar kunnen vragen. Stem de aanpak voor deze basar af met de organisator.
Nee, een vegan aanduiding vervangt de allergeneninformatie niet. De onderzochte AH Speculoos koeken vermelden tarwe en mogelijke aanwezigheid van gerst, haver en rogge; de onderzochte Lotus Speculoos vermeldt onder meer tarwe en soja. Controleer altijd het etiket van de verpakking die je daadwerkelijk gebruikt.
Ze kunnen handig zijn als vrijwilligers veel koekjes snel willen uitdelen zonder zelf porties te maken. Albert Heijn vermeldt een Lotus Speculoos-verpakking met 300 afzonderlijk verpakte koekjes. Bespreek de serveervorm met de school en controleer allergenen en een eventuele Fairtradeclaim afzonderlijk.
