Voor wie is deze keuze relevant?

Gastheer die het keurmerk wil kunnen toelichten

Je wilt tijdens een World Food Night precies kunnen aangeven waarom je een ontbijtkoek Fairtrade noemt. Daarvoor kijk je naar de actuele verpakking en naar de uitleg bij het keurmerk, zoals Fairtrade International die beschrijft.

Kiezer van ontbijtkoek met chocolade

Je zoekt een variant met chocolade of cacao en wilt weten of een Fairtrade-vermelding voor dat ingrediënt geldt of voor de koek als product.

Tafelplanner die ingrediënten vergelijkt

Je houdt bij het inkopen ook rekening met suikers, vezels, zout en allergenen. Voedingscentrum geeft voedingswaarden voor verschillende soorten ontbijtkoek; voor wat je serveert, is de informatie op de gekozen verpakking bepalend.

Waar let je op bij het kiezen?

Bepaal eerst wat je over de ontbijtkoek wilt zeggen: dat de koek een Fairtrade-keurmerk draagt, of dat een genoemd ingrediënt Fairtrade is. Controleer daarna of de voedingsinformatie en ingrediënten passen bij wat je gasten wilt aanbieden.

Ontbijtkoek met Fairtrade-keurmerk

Wanneer: Deze route past als je de koek zelf als Fairtrade-keuze wilt presenteren en de actuele verpakking dat met een keurmerk ondersteunt.

Let op: Volgens Fairtrade International verwijst een pijl bij het keurmerk naar uitleg op de achterzijde over ingrediënten en inkoopmethode.

Koek met Fairtrade-cacao of -chocolade

Wanneer: Deze route past als de actuele verpakking de claim voor cacao of chocolade onderbouwt en je uitsluitend dat ingrediënt als Fairtrade aanduidt.

Let op: Een ingrediëntclaim is geen bewijs dat de volledige ontbijtkoek een Fairtrade-productkeurmerk draagt.

Reguliere koek met een apart Fairtrade-product

Wanneer: Dit is een mogelijkheid als je voor de koek geen passende Fairtrade-aanduiding kunt controleren, maar wel een afzonderlijk product met een zichtbaar keurmerk op tafel zet.

Let op: Duid alleen dat afzonderlijke product als Fairtrade aan, niet de ontbijtkoek ernaast.

Aandachtspunt Controle bij aankoop Voor wie belangrijk
Fairtrade-status van de koek Bekijk het keurmerk op de actuele verpakking. Lees bij een pijl ook de uitleg op de achterzijde over de betreffende ingrediënten en inkoopmethode. Ik wil op het buffetkaartje kunnen uitleggen waarom ik juist deze ontbijtkoek Fairtrade noem. Voor ongeveer 50% van de consumenten staat dat keurmerkbewijs voorop.
Claim over chocolade of cacao Controleer of de Fairtrade-aanduiding alleen chocolade of cacao noemt en of de betreffende verpakking nog actueel is. Als ik een chocoladesmaak zoek, wil ik de claim over cacao of chocolade niet uitbreiden tot een claim over de hele koek. Dat is voor ongeveer 30% van de consumenten de belangrijkste afweging.
Voedingsinformatie en allergenen Vergelijk de portiegrootte, suikers, vezels en zout; lees daarnaast de ingrediënten en allergenen op de gekozen verpakking. Wanneer meerdere gasten mee-eten, wil ik weten wat er in de koek zit en welke informatie ik hun kan geven. Ongeveer 20% van de consumenten stelt deze controle voorop.

Veelvoorkomende vergissingen

  • Een chocoladeclaim lezen als keurmerk voor de hele koek

    Bij een product met meerdere ingrediënten kan de Fairtrade-aanduiding volgens Fairtrade International over specifieke ingrediënten gaan. Zonder die afbakening wekt een buffetkaartje een te ruime indruk.

    Gebruik de aanduiding Fairtrade-ontbijtkoek alleen als het keurmerk op de actuele verpakking die formulering ondersteunt. Gaat de aanduiding uitsluitend over cacao of chocolade, benoem dan dat ingrediënt.

  • Een oude productpagina als actuele koopoptie zien

    Albert Heijn vermeldde bij AH Bio ontbijtkoek chocolade wel fairtrade-chocolade, maar markeerde het product ook als uit het assortiment. Die pagina zegt dus niet wat je nu kunt kopen.

    Controleer vóór het inkopen de actuele productinformatie en bekijk de verpakking van de koek die je daadwerkelijk kiest.

  • Fairtrade verwarren met voedingsinformatie

    Een Fairtrade-aanduiding vertelt je niet hoeveel suikers, vezels of zout een koek bevat, of welke allergenen erin zitten. Voedingscentrum vermeldt bijvoorbeeld voor een plak ontbijtkoek van 30 g 11,2 g suikers; de waarden van afzonderlijke producten kunnen verschillen.

    Vergelijk voedingswaarden op dezelfde basis, bijvoorbeeld per 100 g of per portie, en controleer allergenen los van het duurzaamheidskeurmerk.

  • Jodium in iedere ontbijtkoek veronderstellen

    De vermelding ‘zout’ op een ingrediëntenlijst vertelt je niet of voor die koek jodiumhoudend bakkerszout is gebruikt.

    Is jodium voor je keuze relevant, controleer dan de precieze ingrediëntenvermelding op de actuele verpakking in plaats van dit voor alle ontbijtkoek aan te nemen.

Merken en winkels ter oriëntatie

Deze voorbeelden helpen je claims en productinformatie te onderscheiden; een vermelding hier zegt niets over de huidige verkrijgbaarheid of Fairtrade-status van een andere ontbijtkoek.

Albert Heijn

Een voorbeeld van het verschil tussen een claim over chocolade en een keurmerk voor de volledige ontbijtkoek.

  • De productpagina van AH Bio ontbijtkoek chocolade vermeldde dat de koek gevuld was met fairtrade-chocolade.
  • Albert Heijn markeerde dat product als uit het assortiment; de vermelding onderbouwt geen actuele keuze of Fairtrade-keurmerk voor de hele koek.

Jumbo

Een winkel waar ontbijtkoek en Fairtrade-producten in afzonderlijke categorieën worden getoond.

  • Bij afzonderlijke producten kun je de ingrediënten, allergenen en eventuele keurmerken bekijken.
  • De aanwezigheid van beide categorieën betekent niet dat een ontbijtkoek in het assortiment Fairtrade-gecertificeerd is.

Peijnenburg

Relevant als je naast de Fairtrade-vraag ook de voedingsinformatie van een specifieke volkorenvariant wilt vergelijken.

  • Peijnenburg omschrijft zijn gesneden volkorenvariant als 100% volkoren en zonder toegevoegde suiker; de productinformatie vermeldt 39 g suikers en 5,1 g vezels per 100 g.
  • Deze gegevens maken de variant niet tot een Fairtrade-ontbijtkoek; controleer een Fairtrade-claim afzonderlijk op de verpakking.

PLUS

Relevant voor het onderscheid tussen een claim over huismerkcacao en een keurmerk voor een specifieke ontbijtkoek.

  • Fairtrade Nederland schreef op een PLUS-pagina dat cacao in PLUS-huismerkproducten Fairtrade-gecertificeerd is.
  • Die pagina bevat aanbiedingen uit mei 2023 en bevestigt niet de huidige verkrijgbaarheid of Fairtrade-productstatus van een bepaalde ontbijtkoek.

Ontbijtkoek voor op tafel

Deze twee ontbijtkoeken kun je beoordelen als reguliere koek voor de World Food Night-tafel, bijvoorbeeld naast een afzonderlijk product waarvan je het Fairtrade-keurmerk hebt gecontroleerd. Presenteer de koek zelf alleen als Fairtrade als de actuele verpakking die claim ondersteunt.

Snelle Jelle ontbijtkoek, Less-variant van 250 g

Snelle Jelle ontbijtkoek, Less-variant 250 g

Een optie als je reguliere ontbijtkoek in porties op tafel wilt leggen, zonder de koek zelf Fairtrade te noemen. De productnaam is geen bewijs dat deze variant suikervrij is: vergelijk de suikers en de portiegrootte op de actuele verpakking. Lees bij allergieën ook de ingrediënten en waarschuwingen voor rogge, gluten en mogelijke sporen van noten of melk.

Bekijk bij Joybuy
g'woon gesneden volkoren ontbijtkoek van 485 g

g'woon gesneden volkoren ontbijtkoek 485 g

Gesneden ontbijtkoek kan van pas komen als je plakjes op een buffet wilt serveren; dit is geen onderbouwing voor een Fairtrade-claim. Controleer vóór het serveren de actuele ingrediënten en allergenen, vooral als een gast rogge of gluten moet vermijden. Vergelijk voedingswaarden pas nadat je op de verpakking hebt gezien of ze per 100 g of per portie gelden.

Bekijk bij Joybuy

Veelgestelde vragen

Wanneer kan ik ontbijtkoek op een World Food Night Fairtrade noemen?

Als de actuele verpakking een Fairtrade-keurmerk voor de ontbijtkoek toont, kun je de koek met de bijbehorende toelichting presenteren. Fairtrade International adviseert bij een pijl naast het keurmerk de achterzijde te lezen: daar staat welke ingrediënten en inkoopmethode van toepassing zijn. Vermeldt de verpakking uitsluitend een Fairtrade-ingrediënt, noem dan alleen dat ingrediënt.

Maakt fairtrade-chocolade de hele ontbijtkoek Fairtrade?

Nee, een claim over de chocolade bewijst op zichzelf geen Fairtrade-keurmerk voor de volledige koek. Controleer op de actuele verpakking welke claim precies wordt gemaakt. De pagina van Albert Heijn met de tekst over fairtrade-chocolade bij AH Bio ontbijtkoek chocolade bevestigde bovendien geen actuele koopoptie: het product stond als uit het assortiment vermeld.

Is Fairtrade-cacao altijd fysiek gescheiden tot in de koek?

Niet altijd. Fairtrade International staat voor cacao en onder meer suiker ‘mass balance’ toe: Fairtrade-volumes worden in de keten gevolgd, terwijl ingrediënten bij verwerking gemengd kunnen worden. Lees de toelichting bij het keurmerk voor de inkoopmethode die voor het gekozen product geldt.

Hoe bewaar ik ontbijtkoek die ik voor een buffet koop?

Volg de bewaarvoorschriften op de verpakking van de gekozen koek. Jumbo adviseert voor zijn Ontbijtkoek Naturel bijvoorbeeld een koele, droge plek; pas die aanwijzing niet zonder meer toe op een andere variant of verpakking.