Waar moet u op letten?
Begin met de archiefwerkwijze en de computers waarop vrijwilligers bestanden moeten bewerken. Kies daarna de capaciteit en eventuele extra bescherming op basis van de collectie, het vervoer en de toegang die de stukken nodig hebben.
| Aandachtspunt |
Waar let u op? |
Voor wie is dit belangrijk? |
| Herstelbare archiefkopie |
Bewaar een aparte kopie op een andere locatie en test of u bestanden daaruit kunt terughalen. De Library of Congress adviseert kopieën op verschillende opslagmedia en afzonderlijke locaties. |
Als ik scripts en versies wil herstellen na verlies van een schijf of bewaarplek, richt ik mijn keuze vooral daarop; ongeveer 36% van de consumenten zet herstelbaarheid voorop. |
| Werken op meerdere computers |
Controleer de USB-poorten en test op elke computer of u een bestand kunt openen, wijzigen en opnieuw openen. Apple vermeldt dat exFAT beschrijfbaar is op de Mac en dat NTFS daar alleen-lezen is. |
Wanneer vrijwilligers tussen verschillende werkplekken wisselen, wil ik bestanden daar kunnen bijwerken; ongeveer 29% van de consumenten geeft compatibiliteit met benodigde computers de hoogste prioriteit. |
| Toegang tot gevoelige bestanden |
Bepaal welke bestanden persoonsgegevens of beperkte toegangsrechten hebben en test of bevoegde vrijwilligers de ontgrendeling op hun computers kunnen gebruiken. De Autoriteit Persoonsgegevens noemt schijfversleuteling als een mogelijke beveiligingsmaatregel, afhankelijk van de risico’s. |
Als niet iedere vrijwilliger bepaalde stukken mag inzien, wil ik toegang passend kunnen beperken; ongeveer 21% van de consumenten stelt toegangsbeperking voorop. |
| Ruimte voor collectie en groei |
Inventariseer bestandsgroottes, formaten, versies en verwachte aanwinsten. Vergelijk die met de bruikbare ruimte van de exacte uitvoering: formattering neemt een deel van de opgegeven capaciteit in. |
Wanneer ik wil voorkomen dat de collectie of nieuwe aanwinsten niet meer passen, kijk ik naar de capaciteit op basis van een inventaris; ongeveer 14% van de consumenten zet groeiruimte voorop. Netwerk Digitaal Erfgoed adviseert de collectie en gebruikte formaten in kaart te brengen. |
Externe SSD’s bij Joybuy
Deze productkeuzes bestaan uit draagbare externe SSD’s met een opgegeven capaciteit van 1 TB of 2 TB. Vergelijk de capaciteit met de inventaris van het archief en controleer welke aansluitingen en beveiligingsfuncties bij de gebruikte computers passen.
Geen afbeelding beschikbaar
SanDisk Portable SSD 1TB
Kan passen wanneer de geïnventariseerde collectie binnen de opgegeven capaciteit blijft en u de SSD geregeld meeneemt.
1 TB opslag; de productinformatie vermeldt een leessnelheid tot 800 MB/s, valbescherming tot 2 meter en een bevestigingslus.
Gebruik deze SSD niet als enige archiefkopie; bewaar een afzonderlijke kopie op een andere locatie.
Joybuy
Geen afbeelding beschikbaar
SanDisk Extreme Pro Portable SSD 1TB
Kan passen wanneer de collectie binnen 1 TB past en de archiefbeheerders de genoemde toegangsbeveiliging op hun computers kunnen gebruiken.
De productinformatie vermeldt wachtwoordbeveiliging en 256-bit AES-hardware-encryptie, plus een USB-C-kabel en USB-A-naar-USB-C-adapter.
De opgegeven leessnelheid tot 2.000 MB/s vereist een geschikte USB 3.2 Gen 2x2-host; de schrijfsnelheid is lager. Beschikbare opslagruimte is minder dan 1 TB en wachtwoordbeveiliging vereist compatibele systemen.
Gebruik deze SSD niet als enige archiefkopie; bewaar een afzonderlijke kopie op een andere locatie.
Joybuy
Geen afbeelding beschikbaar
Draagbare SSD 1TB
Kan passen wanneer de collectie binnen de opgegeven 1 TB blijft en een geïntegreerde USB-C-kabel op de gebruikte werkplek kan worden aangesloten.
De productinformatie vermeldt een leessnelheid tot 1.000 MB/s en valbescherming tot 2 meter.
Gebruik deze SSD niet als enige archiefkopie; bewaar een afzonderlijke kopie op een andere locatie.
Joybuy
Geen afbeelding beschikbaar
Samsung Portable SSD T7 2TB USB Type-C 3.2 Gen 2 Blue
Kan passen wanneer de collectie en verwachte aanwinsten binnen de opgegeven 2 TB blijven en de beveiligingsfunctie bij de werkwijze van het archief past.
De productinformatie vermeldt AES 256-bit-encryptie, wachtwoordbeveiliging en meegeleverde USB-C-naar-USB-C- en USB-C-naar-USB-A-kabels.
Gebruik deze SSD niet als enige archiefkopie; bewaar een afzonderlijke kopie op een andere locatie.
Joybuy
Geen afbeelding beschikbaar
Samsung Portable SSD T7 1 TB USB Type-C 3.2 Gen 2 Blue
Kan passen wanneer de geïnventariseerde collectie binnen de opgegeven 1 TB blijft en de beveiligingsfunctie aansluit op de toegangsafspraken.
De productinformatie vermeldt AES 256-bit-encryptie, wachtwoordbeveiliging en meegeleverde USB-C-naar-USB-C- en USB-C-naar-USB-A-kabels.
Gebruik deze SSD niet als enige archiefkopie; bewaar een afzonderlijke kopie op een andere locatie.
Joybuy
Veelgestelde vragen
Is één externe SSD genoeg om de toneelteksten te archiveren?
Niet als verlies van die schijf ook de enige kopie zou wegnemen. Bewaar daarnaast een kopie op een andere locatie en test of u bestanden daaruit kunt terughalen; de Library of Congress adviseert kopieën op verschillende opslagmedia en afzonderlijke locaties.
Wat moet u testen voordat vrijwilligers op Mac en Windows met de SSD werken?
Controleer de poorten en test op beide computers of een proefbestand kan worden geopend, gewijzigd, opgeslagen en opnieuw geopend. Apple vermeldt exFAT als beschrijfbaar op de Mac en NTFS als daar alleen-lezen. Werp de schijf na gebruik volgens de procedure van het besturingssysteem uit; Microsoft adviseert veilig verwijderen om gegevensverlies te voorkomen.
Hoe bepaalt u de capaciteit voor scripts en scans?
Inventariseer eerst bestandsgroottes, formaten, locaties en te bewaren versies. Vergelijk de totale omvang en verwachte groei daarna met de bruikbare ruimte van de exacte uitvoering; nominale en bruikbare capaciteit zijn niet hetzelfde.
Wie is bij een defect het aanspreekpunt, en geldt de wettelijke garantie ook voor een aankoop door het archief?
Bij een particuliere aankoop noemt de Rijksoverheid de verkoper als aanspreekpunt voor de wettelijke garantie; een fabrieksgarantie staat daar los van. Of het archief als particulier of zakelijk koopt, bepaalt mede hoe die uitleg van toepassing is. Controleer daarom wie de koper is en welke verkoopvoorwaarden gelden voordat u conclusies trekt voor een aankoop namens een vereniging of andere organisatie.
Mag het archief beschermde toneelteksten op de SSD kopiëren en online beschikbaar maken?
Niet automatisch. Volgens de Nederlandse hoofdregel is voor het verveelvoudigen of openbaar maken van beschermd werk toestemming van de rechthebbende nodig, behoudens toepasselijke wettelijke uitzonderingen. Auteursrecht.nl vermeldt dat ook erfgoedinstellingen in beginsel toestemming nodig hebben voor digitalisering en onlinebeschikbaarstelling. Beoordeel de rechten en het beoogde gebruik per werk; een SSD-aankoop verleent geen publicatierecht.
Moet het archief persoonsgegevens versleutelen en voor altijd bewaren?
Een organisatie die persoonsgegevens verwerkt, moet die passend beveiligen; de Autoriteit Persoonsgegevens noemt schijfversleuteling als mogelijke maatregel op basis van het risico, niet als universeel vereiste productspecificatie. Persoonsgegevens mogen volgens de Autoriteit Persoonsgegevens niet langer dan noodzakelijk voor het verwerkingsdoel worden bewaard. De AVG noemt daarvoor geen algemene vaste termijn.